دیسک گردن چه زمانی ایجاد میشود؟ بهترین جراح دیسک گردن چه کسی است؟

ستون فقرات یا ستون مهره ها از استخوان های متصل که مهره نام دارد تشکیل شده است. مهره ها از نخاع محافظت می کنند. عصب های منشعب شده از نخاع از سراسر بدن عبور می کنند و پیام را بین مغز و بدن انتقال میدهند. مغز ار طریق عصب ها فرمان حرکت به عضله ها خواهد داد. همچنین اعصاب اطلاعاتی مانند درد و دما را از بدن به مغز ارسال می کنند. 
از علت های درد در ناحیه هایی مانند گردن، شانه و دست، فتق یا بیرون زدگی دیسک گردن می باشد. علائم شامل درد شدید و مبهم در گردن یا میان کتف ها می باد که در دست ها انتشار یافته و در مواردی به کف دست و انگشتان میرسد. 

دیسک گردن چیست؟

مهره ها با دیسک و دو مفصل کوچک که مفصل فاست می باشد به هم متصل شده اند. این دیسک از بافت های رابط محکم نگهدارنده که یک مهره را بر روی مهره دیگر قرار میدهد تشکیل شده است که این دیسک ها مانند ضربه گیر و محافط بین مهره ای عمل می کنند و مانع ساییدگی مهره ها بر روی یکدیگر میشوند. دیسک و مفصل فاست حرکت مهره ها را ممکن میسازد و به فرد اجازه میدهد تا گردن و کمر خود را خم کند و بچرخاند. 
دیسک گردن همچنین از لایه خارجی یا محیطی محکم و مرکز ژلاتینی تشکیل می شود که مرکز آن در پیامد بالا رفتن سن کم کم آب خود را از دست میدهد و در نتیجه خاصیت ضربه گیری و حفاظنی آن را کاهش خواهد داد. 
دیسک گردن برجسته به عصب‌ها فشار آورده و موجب درد،  بی‌حسی، گزگز یا ضعف در شانه‌ها یا بازوها می‌شود. متخصص ستون فقرات در زمان معاینه بیمار، واکنش‌ها، حس و قدرت بازوها را بررسی می‌کند تا از میزان تأثیرگذاری فتق دیسک اطلاع پیدا کند. این بیماری به ندرت به نخاع فشار وارد می‌کند یا باعث بروز مشکل در پا خواهد شد.

چه مواردی موجب دیسک گردن در فرد میشود؟

دیسک گردن با افزایش سن تحلیل میرود به طوری که فضاهای بین مهره ای کاهش و احتمال فتق و بیرون زدگی دیسک گردن را افزایش خواهد داد. خم کردن گردن رو به جلو ، حالت نامناسب بدن مانند قوز کردن، فعالیت‌های درگیر کننده‌ی بازوها در جلوی بدن ، بلند کردن اشیا جز مواردی هستند که هر روز انجام داده و در صورت تکرار طول کشیدن یا شدید بودن منجر به بیرون زدگی دیسک گردن میشود. دلایل و علل دیسک گردن شامل موارد زیر میشود:

• چاقی
• استعمال دخانیات
• صدمه دیدن گردن یا کمر و پشت بدن
• رگ به رگ شدن و پیچ خوردن
• بلند کردن اشیا به شیوه نامناسب

علائم و نشانه های دیسک در گردن

• شانه درد
• درد تیرکشنده یا سنگین، گرفتگی یا اسپاسم عضله، ضعف، گزگز کردن یا درد ارجاعی در گردن
• خشکی یا گرفتگی عضله‌های گردن
• درد منتشر شونده یا سرایت کننده به بازوها: این نوع درد را درد ارجاعی یا رادیکولوپاتی گردن نیز می‌گویند.
• گزگز کردن بازوها یا دست ها
• ضعف بازوها یا دست ها

تشخیص

پزشک ابتدا معاینه فیزیکی انجام میدهد و پرونده پزشکی بیمار را بررسی می کند. برای تشخیص دقیق تر علت دیسک گردن و گرفتن تصاویری از علت گردن درد و دیسک گردن  آزمایش های عکس برداری را توصیه می کند. از آزمایشات زیر جهت تأیید تشخیص پزشک مورد استفاده قرار میگیرد.

• تصاویر پرتونگاری یا اشعه ایکس : در این تصاویر خارها یا زائده‌های استخوانی و باریک شدن فضای دیسک، در نتیجه تحلیل رفتن و پیر شدن ستون فقرات مشخص خواهد شد.
• مقطع‌نگاری رایانه‌ای یا سی.تی.اسکن و تصویربرداری رزونانس مغناطیسی یا ام.آر.آی :تصاویر جامعی از تمام اجزای ستون فقرات (مهره‌ها، دیسک‌ها، نخاع و عصب‌ها) به دست خواهد داد و در بیشتر موارد این بیماری در آنها مشخص میشود. بررسی‌های الکتریکی (هدایت عصبی) نیز به منظور جستجوی نشانه‌ها یا شواهد آسیب عصبی ناشی از فتق دیسک بکار برده میشود. 

درمان دیسک گردن 

بیرون زدگی با فتق دیسک گردن بیماری شایعی است که عموما بدون نیاز به جراحی بهبود می یابد. 

درمان دارویی

داروهایی متعددی مانند مسکن ها، داروهای ضدالتهابی مانند استروئیدها برای تسکین درد تجویز می شوند. بیمار با توجه به گسترده بودن درد در ناحیه گردن و نوع بیماری دیسک گردن یا فقط دارو مصرف می‌کنند یا تلفیقی از فیزیوتراپی و دیگر روش‌ های درمانی استفاده می کنند.

تزریق دارو

کورتیکواستروئیدها بطور خوراکی یا درون مجرای نخاعی یا همان اپیدورال یا نزدیک به عصب ستون فقرات تزریق میشوند تا به درمان علائم فتق دیسک گردن کمک نمایند. این داروها میتوانند به کاهش تورم و التهاب در ناحیه اطراف دیسک برجسته و همچنین کم کردن فشار بر روی ریشه‌های عصبی کمک کنند.

فیزیوتراپی

متخصص کایروپراکتیک یا دکتر فیزیوتراپی با استفاده از نرمش‌ها و دستکاری‌ های مختلفی میتوانند به کاهش خشکی کمک کنند و به تقویت ناحیه تحت درمان دیسک گردن کمک می کنند و گردن را به حالت طبیعی خود برمیگردانند.
درمان‌هایی مانند استفاده از کمپرس های آب گرم یا آب سرد ، ماساژ بافت عمقی، تحریک الکتریکی و اولتراسوند قبل از شروع نرمش‌ها و حرکات اصلاحی انجام میشوند. 

تمرینات ورزشی تراکشن

تراکشن یا کشش گردن از روش‌ های متخصص کایروپراکتیک و دکتر فیزیوتراپی برای تسکین گردن درد ناشی از دیسک گردن می باشد. 

کایروپراکتیک

درمان دستی با تنظیم‌های ملایم میتواند عملکرد گردن را به حالت طبیعی برگرداند و منجر به کاهش گردن درد شود. 

گردنبند طبی

بالش های مخصوص گردن یا گردنبندهای طبی طوری طراحی شده اند که گردن در زمان خوابیدن بی‌ حرکت بماند. البته گردنبندهای طبی سخت و محکم هر چند کاملاً گردن را بی‌حرکت نگه می‌دارد اما بستن طولانی مدت آنها ناخوشایند و آزاردهنده است.

طب سوزنی

طب سوزنی جز گزینه‌ های درمانی برای مدیریت درد در ناحیه گردن می باشد که پزشک متخصص در طب سوزنی برای درمان دیسک گردن با طب سوزنی معمولاً سوزن‌هایی را در پوست در امتداد گذرگاه‌ های درد در پوست فرو می کند. این روش با تولید اندورفین‌های خاص به تسکین درد و دیگر علائم دیسک گردن کمک می کند. 

ماساژ

ماساژ به کاهش تنش عضلانی در ناحیه مورد نظر کمک می کند و با فشاری را بر روی دیسک بین مهره ای گردن کاهش میدهد. 

جراحی

در صورت تاثیرگذار نبودن روش های بدون جراحی ، جراحی دیسک گردن الزامی خواهد بود که هدف از آن برداشتن بخشی از دیسک است که به عصب فشار وارد خواهد کرد. جراحی باید توسط بهترین جراح دیسک گردن انجام شود. 
در جراحی دیسککتومی برشی در جلو یا عقب گردن ایجاد میوشد تا جراح به ستون فقرات دسترسی پیدا کند. جراح تصمیم تخصصی خود را مبنی بر انجام عمل از جلو یا عقب گردن (روش قدامی یا پیشین در مقابل روش خلفی یا پسین) می گیرد که موقعیت دقیق فتق و تجربه و ترجیح جراح از آن جمله‌ هستند. ماده دیسک در هر کدام از روش ها برداشته می شود که عموما با نتیجه خوبی نیز همراه است. 
از روش های درمانی دیگر درمان دیسک گردن میتوان به اوزون تراپی ، پی آر پی و غیره اشاره میکنیم. عمل جراحی دیسک گردن تنها در صورتی که دیگر راه های درمانی منجر به کاهش علایم از جمله درد گردن نشود، انجام میشود. 

دکتر محمد صمدیان

• متخصص جراحی مغز و اعصاب و ستون فقرات،  نورو آندوسکوپی، جراحی قاعده جمجمه
• استاد تمام و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
• بیمارستان لقمان حکیم، دانشکده جراحی مغز و اعصاب

دکتر محمد صمدیان در دویست و نود و هشتمین جلسه هیئت ممیزه دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، با ارتقا به استادی دکتر محمد صمدیان موافقت شد.
ایشان از سال ۱۳۸۲ تاکنون در زمینه آموزش و تربیت دستیاران در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و بیمارستان لقمان و بیش از۴۰ نفر از شاگردان ایشان به عنوان جراح و مغز و اعصاب در کشور مشغول به فعالیت می باشند.ایشان چندین بار در کنگره های بین المللی به عنوان سخنران شرکت کرده اند.
دکتر صمدیان عضو انجمن جراحان مغز و اعصاب ایران و اروپا می باشند و در زمینه برگزاری چندین کنگره مغز و اعصاب و به عنوان دبیر برگزارکننده فعالیت داشته اند.
عضو کمیسیون های علمی در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و در نظام پزشکی می باشند.
ایشان از اولین کسانی بوده اند که در زمینه جراحی آندوسکوپی مغز و قاعده جمجمه و جراحی هیپوفیز از سال ۸۲ تا کنون به عنوان یکی از پیش گامان حیطه جراحی آندوسکوپی ، تومورهای هیپوفیز و قاعده جمجمه و جراحی آندوسکوپی مغز فعالیت داشتند و در کارگاه ها و کنگره های مختلف داخلی و خارجی نسبت به ارائه سخنرانی و آموزش همکاران جوان فعالیت داشتند و همچنین در زمینه جراحی ستون فقرات و سه دوره متوالی از سال ۱۳۸۸ تاکنون به عنوان رئیس انجمن ستون فقرات AO در ایران فعالیت داشته و در این زمینه چندین کنگره و کارگاه آموزشی برگزار نموده اند.